Bijela kuća radi na tome da ukrajinske borce opremi naprednim protivbrodskim raketama i pomogne im da probiju pomorsku blokadu Rusije, objavio je Rojters, pozivajući se na američke zvaničnike. Postoji zabrinutost da bi snažnije oružje koje može da potopi ruske ratne brodove intenziviralo sukob.

Ukrajina ne krije da želi naprednije američko naoružanje pored njenih trenutnih zaliha artiljerije, raketa „džavelin“ i „stinger“ i drugog naoružanja. Na spisku Ukrajine se, na primjer, nalaze rakete koje mogu da potisnu rusku mornaricu od njenih luka na Crnom moru, što bi omogućilo ponovno pokretanje isporuka žitarica i poljoprivrednih proizvoda širom svijeta, piše Rojters.

Sadašnji i bivši američki zvaničnici, i izvori iz Kongresa, naveli su prepreke za slanje moćnijeg oružja dužeg dometa Ukrajini, među kojima je potreba za dugotrajnom obukom, teškoće sa održavanjem opreme ili zabrinutost da bi ruske snage mogle presresti američko naoružanje, pored straha od eskalacije.

Međutim, tri američka zvaničnika i dva izvora iz Kongresa rekli su da se aktivno razmatra da moćne protivbrodske rakate „harpun“ koje proizvodi Boing i „pomorski udarni projektil“ (NSM) proizvođača Kongsberg i Rejtion, budu poslati Ukrajini direktno ili preko jednog evropskog saveznika koji posjeduje te projektile, prenio je Rojters.

Ako Putin istraje, Ukrajina bi mogla ‘smaknuti’ najveće ruske brodove jer nemaju gdje da se sakriju na Crnom moru

Ukrajinski predsjednik Volodimir Zelenski apelovao je u aprilu na Portugal da ukrajinskoj vojsci pošalje „harpune“, koji imaju domet od skoro 300 kilometara.

Međutim, postoji nekoliko problema koji otežavaju snabdijevanje Ukrajine tim raketama. Jedan je ograničena dostupnost platformi za lansiranje „harpuna“ sa obale. Dvojica američkih zvaničnika su kazala da SAD rade na potencijalnim rješenjima koja uključuju povlačenje lansera sa nekog američkog broda.

Britansko ministarstvo spoljnih poslova je saopštilo da se u operativnoj zoni Crnog mora nalazi oko 20 plovila ruske mornarice, uključujući podmornice.

Brajan Klark, vojni analitičar sa Instituta Hadson, rekao je da je 12 do 24 protivbrodske rakete poput „harpuna“ sa dometom preko 100 km dovoljno da zaprijete ruskim brodovima i ubijede Moskvu da ukine blokadu. „Ako Putin istraje, Ukrajina bi mogla ‘smaknuti’ najveće ruske brodove jer nemaju gdje da se sakriju na Crnom moru“, rekao je Klark.

Niko ne želi da bude prvi

Nekoliko država bi bilo spremno da pošalje „harpune“ Ukrajini, kazali su američki zvaničnici i izvori iz Kongresa. Međutim, nijedna ne želi da bude prva ili jedina koja je to učinila, iz straha od odmazde Rusije ako neki brod bude potopljen „harpunom“ iz njenih zaliha, rekao je treći američki zvaničnik.

NSM projektili mogu biti lansirani sa ukrajinske obale i imaju domet od 250 kilometara. Obuka za njihovo korištenje takođe traje manje od 14 dana, navodi Rojters. Izvori su kazali da su rakete NSM manje problematične u logističkom smislu od „harpuna“ jer bi NATO saveznici mogli posuditi mobilne kopnene lansere koji su dostupni, i bojeve glave iz Norveške.

Prva dva američka zvaničnika i izvori iz Kongresa su kazali da SAD pokušavaju da pronađu način da Ukrajina dobije NSM i lansere od evropskih saveznika. Kongresni izvori su kazali da je druga opcija da Noveška donira NSM projektile Ukrajini, što norveški poslanici podržavaju.